سال نو مبارک

درگذشت استاد فقد، دکتر مهدی تقوی به جامعه علمی کشور تسلیت میگوییم.

آیت الله رییسی

کتابخانه موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی

کتابخانه موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی، یکی از انگشت‌شمار کتابخانه‌های تخصصی کشور در زمینه‌های اقتصاد، صنعت، معدن و تجارت با برخورداری از ده‌ها هزار کتاب فارسی و لاتین می‌باشد.

آمایش سرزمین (نماهنگ سوم: آمایش و چالش رفع عدم تعادل)

n در مبحث آمایش سرزمین، واژه «عدم تعادل» به معنای انجام فعالیت‌های اقتصادی و بهره­برداری از منابع سرزمین به اندازه و حدی که موجب تخریب و ناپایداری زیست‌بوم شود. عدم تعادل سرانجام موجب نابودی محیط‌زیست و زمین‌گیری طرح‌ها خواهد شد.

n در برخی از مناطق ایران، میزان بارگذاری و احداث طرح‌های صنعتی، بیش از توان بالفعل مناطق است؛ نظیر شهرک صنعتی اشتهارد که هرروزه به دلیل عدم برنامه‌ریزی صحیح بر اساس توان منطقه، انبوهی از نیروی کار از اقصی نقاط منطقه با صرف زیاد تدارکات حمل‌ونقل، به درون شهرک رفت‌وآمد می­کند.

برای استفاده از سایر مطالعات این موسسه در زمینه آمایش، به سایت ترینداک مراجعه کنید:

http://trindoc.itsr.ir

برای مشاهده نماهنگ، کلیک کنید: /www.aparat.com/v/Vbix4

آمایش سرزمین (نماهنگ دوم: آمایش و رفع چالش عدم توازن)

رشد اقتصادی بالا و ثبات، نقش محوری و بی‌بدیل را در توسعه هر کشوری ایفا می‌کند. بر اساس نظریات بدون مناقشه در اقتصاد، نیل به رشد اقتصادی در گروی شناسایی، احصاء و در نظر قراردادن ظرفیت‌های بالفعل و بالقوه مادی و انسانی هریک از مناطق یک کشور می­باشد.

■ یکی از اهداف آمایش و بلکه مهم‌ترین هدف آن، لحاظ وزن مناطق کشور از منظر مساحت و جمعیت به‌عنوان بخشی از منابع مادی و انسانی در دسترس برای برنامه‌های توسعه است.

■ درحالی‌که مطالعات آمایش نشان می‌دهد پتانسیل خودروسازی و قطعه‌سازی تنها در 7 استان کشور وجود دارد، واحدهای تولیدی مذکور در تمامی استان‌های کشور بدون در نظر گرفتن مساحت و جمعیت مناطق استقرار یافته است. این امر، موجب اتلاف منابع بوده، رشد حداکثری را محقق نمی‌کند.

......

برای دیدن این نماهنگ کلیک کنید: www.aparat.com/v/1mx4h

----
موسسه مطالعات و پژوهشهای بازرگانی، مجری طرح آمایش، صنعتی، معدنی و تجاری کشور
----
👌برای استفاده از دستاوردهای این موسسه راجع به آمایش، به سایت ترینداک مراجعه کنید. trindoc.itsr.ir

آمایش سرزمین (نماهنگ اول: آمایش و رفع چالش تعارض)

موسسه ‌مطالعات ‌و پژوهش‌های بازرگانی مجری طرح‌های آمایش صنعتی، معدنی و تجاری کشور است. آمایش سرزمين، پیش‌شرط برنامه‌ريزي و اجرای راهبردهای توسعه است؛ ازاین‌رو از جنبه بسیار زیادی می‌توان به اهمیت آمایش سرزمین پرداخت که این نماهنگ ( نماهنگ اول)، به قسمتی از آن به‌صورت مختصر می‌پردازد.

■ جانمایی صحیح فعالیت‌های اقتصادی، موجب بهینه شدن هزینه‌های حمل نقل مواد اولیه و کالاهای واسطه‌ای و همچنین هزینه حمل‌ونقل محصول تولیدی می‌شود. از سوی دیگر، زنجیره ارزش مرتبط با فعالیت اقتصادی در وضعیتی قرار می‌گیرد که انتظارات مدنظر، در بهترین شکل برآورده می‌شود.

■ آمایش سرزمین به علت در نظر گرفتن موضوعات جمعیت شناختی، کمیت و کیفیت منابع، جغرافیا و مواردی ازاین‌دست، موجب کمینه شدن تعارض می‌شود. تعارض یکی از عوامل مهم ضد توسعه‌ای برای هر کشوری است.

* برای استفاده از دستاوردهای این موسسه راجع به آمایش، به سامانه ترینداک مراجعه کنید: http://trindoc.itsr.ir

* برای مشاهده نماهنگ، کلیک کنید: https://www.aparat.com/v/zPuow

آمایش سرزمین

💥این بازدید دوروزه، در راستای بررسی میدانی #اولویت‌_های_سرمایه‌_گذاری بر اساس تصمیم ستاد سرمایه‌گذاری #وزارت_صمت و با همراهی کارشناسان و مدیران سازمان# صمت #استان_قزوین صورت گرفت. در این بازدید، ضمن برگزاری دو دور جلسات مشترک با سرمایه‌گذاران و مدیران عامل #طرحهای_نیمه‌_تمام این استان، چالش‌های پیش روی بهره‌برداری نزدیک به 65 طرح نیمه‌تمام، بررسی شد. بر همین اساس، برنامه زمان‌بندی جهت حل معضلات طرح‌های استان قزوین به‌منظور تسریع در افتتاح آن‌ها در برنامه سازمان صمت این استان قرار گرفت.

همچنین در کنار جلسات کارشناسی با فعالان صنعت این استان، بازدید حضوری از پروژه‌های شرکت امیرریس جهان، دیبا صنعت مروارید باختر، #صنایع_بسته‌_بندی کارتن کاج سلولز، صنایع هفت الماس، تونل ساز ماشین، مانیان خودرو، مژده وصل شیراز به عمل آمد و وضعیت پیشرفت طرح‌ها و چالش‌های پیش روی آن‌ها موردبررسی قرار گرفت.

...

#آمایش_سرزمین #برنامه_ریزی_فضایی #طرح_آمایش_صنعتی_معدنی_و_تجاری #موسسه_مطالعات_و_پژوهشهای_بازرگانی #وزارت_صمت #ترینداک #trindoc

سفر استانی آمایش سرزمین به استان مازندران

....
طی یک سال گذشته، موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی به‌منظور تدوین برنامه‌های استانی و شهرستانی در حوزه #صنعت ، #معدن و #تجارت، نسبت به تهیه و تدوین مطالعات آمایش سرزمین برای هر یک از استان‌های کشور اقدام نموده است.
در سفر به #استان_مازندران، جلسات کارشناسی با حضور روسا، معاونان و مدیران سازمان #صمت، روسای شرکت شهرکهای صنعتی، خانه صنعت و معدن استان مازندران و تیم ارزیاب متشکل از نمایندگان موسسه، وزارتخانه و سازمان صنایع کوچک و شهرک¬های صنعتی ایران برگزار شد. در این سفر، از تعدادی از طرح‌های اولویت‌دار سرمایه¬گذاری استان مازندران ازجمله داروسازی فارابی واقع در شهرک صنعتی ساری، تولیدی مجد الکترونیک در #بابلسر، تعاونی کارگزاران ناب صنعت واقع در شهرک صنعتی لاله‌آباد #بابل، پالایشگاه شیر سولیکو کاله واقع در شهرستان #آمل و مرکز لجستیک و پایانه صادرات محصولات کشاورزی روماک گستر پارس واقع در منطقه ساحلی چیکرود #جویبار نیز بازدید شد.
--------
#آمایش_سرزمین #برنامه_ریزی_فضایی #موسسه_مطالعات_و_پژوهشهای_بازرگانی #وزارت_صمت #تریندا #trindoc
#طرح_آمایش_صنعتی_معدنی_و_تجاری

اتحادیه‌های صنفی صادراتی (موضوع ماده 78 قانون نظام صنفی) تجربه‌ها و چالش‌ها

توضيح اجمالي:
یکی از اولویت‌های اساسی در برنامه توسعه اقتصادی بسیاری از کشورها، حمایت از واحد‌های صنفی کوچک و متوسط است. بنگاه‌های کوچک در ایجاد اشتغال و فراهم کردن بستر مناسب برای افزایش تولید و صادرات نقش مهمی دارند. بر اساس آمار و اطلاعات سامانه اصناف کشور، 4567 واحد تولیدی کوچک و متوسط صنفی وجود دارند که اشتغالی بالغ‌بر یک‌میلیون و یک‌صد و چهل هزار نفر را در خود جای داده‌اند. در حال حاضر، صادرات صنفی و صنعتی دو بازوی مهم صادرات غیرنفتی کشور هستند که مؤلفه اول (صادرات صنفی) به دلیل فقدان آمار و اطلاعات دقیق بعضاً در هسته‌های سیاست‌گذاری و تدوین راهبردهای تجاری مغفول می‌ماند. مثلاً در حوزه پوشاک،‌ فقدان ملاحظات هماهنگی و محدودیت در تشکیل اتحادیه‌ها و تشکل‌های صادراتی کارآمد به‌عنوان مهم‌ترین حلقه رابط بین تولیدکنندگان، دولت و مصرف‌کنندگان، باعث شد که بخش عمده صادرات پوشاک امروز به شکل مستقیم از ناحیه واحدهای صنعتی باشد (نمودار ۱). چنین تلاطمی در عملکرد واحدهای صنفی ضرورت نگاه حمایتی و تنظیم‌گیری و هماهنگی به آن‌ها را در برنامه‌های راهبردی کشور گوشزد می‌کند و لزوم توجه جدی به این حوزه را روشن‌تر می‌نماید.
نمودار (۱)- صادرات صنفی و صنعتی پوشاک

منبع: صادرات صنعتی: مرکز آمار ایران / صادرات صنفی و صنعتی: گمرک ج.ا.ا.
به‌عنوان‌مثال در کشور ترکیه آمارهای سال ۲۰۲۰ نشان می‌دهند که 56 درصد از اشتغال و ۳۶ درصد از صادرات ترکیه در دل بنگاه‌های کوچک و متوسط جای گرفته‌اند و این شرکت‌ها، سرعت پیوستن و ارتقا و تثبیت در زنجیره‌های ارزش جهانی را برای این کشور مهیا کرده‌اند. در مقابل دولت ترکیه نیز امکانات حمایتی نظیر برخی اعتبارات یا اعطای ضمانت‌نامه‌هایی تحت تعهدات بین‌المللی را برای شرکت‌های کوچک و متوسط فراهم کرده است که در تأمین مالی نهاده‌های تولیدی و ارتقاء قدرت‌چانه‌زنی آن‌ها در بازارهای بین‌المللی کمک‌کننده بوده است. نگاه دولت ترکیه بومی‌سازی سرمایه‌گذاری‌ها در راستای توسعه صنعت به کمک مناطق صنعتی سازمان‌یافته است. مشخصاً پروژه «KOSGEB» از سال 1990 با هدف حمایت ویژه از شرکت‌های کوچک و متوسط در بخش خدمات و تجارت راه‌اندازی شده و برنامه‌های حمایتی را با اهداف هماهنگ با سیاست‌ صنعتی این کشور (کاهش تراز تجاری، رسوخ فناوری پیشرفته، و پشتیبانی از کارآفرینی و اشتغال پایدار) به اجرا درآورده است. در ایران نخستین بار در سال ۱۳۷۹ قانون برنامه سوم توسعه در فصل چهاردهم به حمایت از اتحادیه‌های صادراتی صنفی اشاره شد و سپس در سال ۱۳۸۲ در تنظیم قانون نظام صنفی در ماده ۷۸ این موردتوجه قرار گرفته که تا به امروز عملکرد ضعیفی داشته است. این مهم از سال 1392 به‌صورت جدی‌تر در دستور کار وزارت صنعت، معدن و تجارت قرار داشته اما به دلیل عدم وجود مشوق‌های لازم در خصوص تشکیل اتحادیه‌های صادراتی و عدم ملاحظه امتیازاتی مانند اعطای کارت بازرگانی با هماهنگی اتحادیه‌هایی که ملاحظات سیاست‌گذار را در ایجاد و توسعه رعایت کنند، عملاً موضوع مسکوت مانده است.
نکات کلیدی:
در حال حاضر که وزارتخانه متبوع به دنبال تنظیم برنامه راهبردی دفاتر صنعتی و موسسه مطالعات و پژوهش‌های بازرگانی نیز مأمور تنظیم سند سیاست صنعتی شده است. رعایت برخی ملاحظات مهم در این خصوص در کمک به ایجاد و راه‌اندازی اتحادیه‌های صادراتی حوزه صنفی با کمک سازمان توسعه تجارت ایران می‌تواند مدنظر قرار گیرد. دراین‌ارتباط،‌ بسترسازی و ایجاد برنامه‌های حمایتی و تشویقی لازم مبتنی بر تجربه کشورهای موفق می‌تواند مدنظر قرار گیرد. این مهم برای آن دسته از دفاتر صنعتی که از شمول فعالیت بیشتری در حوزه واحدهای کوچک زیر ۱۰ نفر برخوردارند، در اولویت قرار دارد. بررسی تجربه ۲۱ کشور در تنظیم مقررات توسعه‌ای برای حمایت از کسب‌وکارهای کوچک و متوسط، محورهای اصلی زیر را در این زمینه پیشنهاد می‌کند:در نظر گرفتن نظام تأمین مالی و اعتبار و وام‌دهی مشخص برای بنگاه‌های کوچک و متوسط؛خوشه‌سازی این واحدها ذیل سیاست‌گذاری دفاتر تخصصی وزارت صنعت،‌ معدن و تجارت؛تعریف نظام همکاری صنوف تولیدی کوچک با بنگاه‌های بزرگ‌تر صنعتی و تجاری جهت ایجاد اثرات سرریز فناوری و مدیریتی؛کمک به حضور مستقیم آن‌ها در بازار‌های بین‌المللی با حضور نماینده منتخب در نمایشگاه‌ها؛کمک به سازگاری بنگاه‌های صنفی و کوچک و متوسط با تغییرات در محیط‌های اقتصادی یا اجتماعی؛ارتقا و توسعه و افزایش بنگاه‌های کوچک و متوسط با سیاست‌گذاری و نظارت واحد برای مجموعه اصناف؛ملاحظه این دسته از واحدها در چارچوب طرح‌های تحقیق و توسعه؛ملاحظه این دسته از واحدها در سیاست‌های آمایشی و منطقه‌ای با ملاحظه اکوسیستم صنعتی و تجاری و فرهنگی هر منطقه؛فعال‌سازی مناطق خرید محلی و کمک به حضور آن‌ها در فروشگاه‌های زنجیره‌ای؛توجه ویژه به کارآفرینی بانوان و نگاه حمایتی به فعالیت آن‌ها در صنوف کوچک تولیدی و صادراتی؛تسهیل شرایط و تخفیف‌های قانونی برای اعطای پروانه فعالیت به واحدهای کوچک تولیدی؛تعریف کمک‌های آموزشی رایگان در وزارت صنعت، معدن و تجارت و تعریف مأموریت‌های آموزشی و هدایت‌گری برای اتاق اصناف.
برنامه‌هاي تشويق صادرات شامل تشويق مالي (معافيت‌هاي مالياتي، وام‌هاي صادراتي و بيمه صادراتی)، برنامه‌هاي کمک‌هاي فني (کمک به بازارسازی و بازاريابي در کشورهاي هدف و اعطای تسهیلات وارداتي به اتحادیه‌های موفق صنفی) از جمله برخی سیاست‌های تشویقی در این زمینه به شمار می‌روند.